Kế toán tổng hợp công ty xây dựng: công việc, hạch toán và những lưu ý

Phần mềm kế toán Safebooks
13/05/2023

Nội dung

Kế toán tổng hợp là vị trí thu thập, tổng hợp toàn bộ số liệu kế toán và lập báo cáo tài chính cho doanh nghiệp. Trong công ty xây dựng, công việc này phức tạp hơn nhiều do phải tập hợp chi phí và tính giá thành theo từng công trình, bám sát dự toán và theo dõi công trình dở dang qua nhiều kỳ.

Bài viết này trình bày kế toán tổng hợp công ty xây dựng là gì, công việc theo từng kỳ, cách hạch toán chi phí công trình và các lưu ý quan trọng.

Kế toán tổng hợp công ty xây dựng là gì?

Kế toán tổng hợp là người ghi nhận, kiểm tra và tổng hợp số liệu từ các phần hành kế toán (tiền, kho, công nợ, tài sản, lương…) để lên sổ sách và lập báo cáo tài chính. Khác với kế toán phần hành chỉ phụ trách một mảng, kế toán tổng hợp bao quát toàn bộ số liệu của doanh nghiệp.

Ở công ty xây dựng, kế toán tổng hợp còn phải tập hợp chi phí sản xuất, tính giá thành từng công trình, hạng mục, theo dõi chi phí dở dang và phối hợp với bộ phận kỹ thuật để kiểm soát chi phí theo dự toán. Đây là điểm khác biệt lớn nhất so với kế toán tổng hợp trong doanh nghiệp thương mại hay dịch vụ.

Đặc thù của kế toán tổng hợp trong công ty xây dựng

Tập hợp chi phí và tính giá thành theo từng công trình: mỗi công trình, hạng mục có dự toán riêng, chi phí phải tập hợp và gán đúng vào công trình đó.
Theo dõi chi phí sản xuất kinh doanh dở dang: công trình kéo dài qua nhiều kỳ nên phải kết chuyển chi phí và theo dõi dở dang cuối kỳ.
Bám sát dự toán: đối chiếu chi phí thực tế với dự toán, phát hiện và giải trình khoản vượt định mức.
Ghi nhận doanh thu theo tiến độ nghiệm thu: xuất hóa đơn và ghi nhận doanh thu đúng thời điểm nghiệm thu, bàn giao từng phần hoặc toàn bộ.
Giá thành phụ thuộc địa điểm: giá vật tư, nhân công, vận chuyển khác nhau theo từng địa phương.

Công việc của kế toán tổng hợp công ty xây dựng

Công việc của kế toán tổng hợp công ty xây dựng thường được sắp xếp theo kỳ:

Công việc hàng ngày

Thu thập, kiểm tra và hạch toán chứng từ phát sinh: hóa đơn mua vào, phiếu thu, phiếu chi, phiếu nhập, phiếu xuất.
Theo dõi thu, chi tiền mặt, tiền gửi ngân hàng và tồn quỹ.
Xuất vật tư cho từng công trình theo định mức trong dự toán.

Công việc hàng tháng

Tập hợp chi phí nguyên vật liệu, nhân công, máy thi công và chi phí sản xuất chung cho từng công trình.
Tính và phân bổ khấu hao tài sản cố định, phân bổ công cụ dụng cụ, chi phí trả trước.
Lập bảng lương, tính các khoản trích theo lương cho từng công trình và bộ phận.
Kê khai và nộp các loại thuế theo tháng (nếu thuộc diện kê khai tháng).
Đối chiếu công nợ phải thu, phải trả với chủ đầu tư và nhà thầu phụ.

Công việc hàng quý

Lập tờ khai thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân theo quý (nếu áp dụng).
Tạm tính thuế thu nhập doanh nghiệp và theo dõi chi phí được trừ.
Rà soát chi phí dở dang và tiến độ nghiệm thu của từng công trình.

Công việc cuối năm

Kết chuyển chi phí, xác định giá thành và kết quả kinh doanh của từng công trình.
Kiểm kê kho, tài sản, đối chiếu số dư công nợ.
Lập báo cáo tài chính, quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp và thu nhập cá nhân.
Sắp xếp, lưu trữ hồ sơ, chứng từ theo từng công trình.

Các tài khoản và cách hạch toán chi phí công trình

Với công ty xây dựng áp dụng Thông tư 200, chi phí thi công được tập hợp theo các tài khoản sau rồi kết chuyển vào tài khoản 154 để tính giá thành:

Tài khoản	Nội dung
TK 621	Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
TK 622	Chi phí nhân công trực tiếp
TK 623	Chi phí sử dụng máy thi công
TK 627	Chi phí sản xuất chung
TK 154	Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang, tập hợp giá thành công trình
TK 632	Giá vốn công trình khi nghiệm thu
TK 511	Doanh thu công trình

Trình tự hạch toán cơ bản:

Tập hợp chi phí phát sinh: Nợ TK 621, 622, 623, 627 / Có TK 152, 111, 112, 331, 334, 214…
Cuối kỳ kết chuyển chi phí: Nợ TK 154 / Có TK 621, 622, 623, 627.
Khi nghiệm thu, xác định giá vốn công trình: Nợ TK 632 / Có TK 154.
Ghi nhận doanh thu công trình đã nghiệm thu: Nợ TK 131, 111, 112 / Có TK 511 và TK 3331 (thuế GTGT).

Với doanh nghiệp áp dụng Thông tư 133, chi phí thường được hạch toán trực tiếp vào tài khoản 154 chi tiết theo từng công trình, không dùng các tài khoản 621, 622, 623, 627 riêng.

Kỹ năng và lưu ý cho kế toán tổng hợp công ty xây dựng

Biết đọc và bóc tách dự toán để kiểm soát chi phí theo định mức.
Nắm vững cách tập hợp chi phí và tính giá thành theo từng công trình, hạng mục.
Xuất hóa đơn đúng thời điểm nghiệm thu, tránh bị phạt xuất hóa đơn sai thời điểm.
Theo dõi sát công nợ và tạm ứng để đảm bảo dòng tiền.
Cập nhật kịp thời các thay đổi về luật thuế, luật xây dựng, đặc biệt với công trình kéo dài nhiều năm.
Sử dụng thành thạo phần mềm kế toán để tự động tập hợp chi phí, tính giá thành và lập báo cáo.

Câu hỏi thường gặp

1. Kế toán tổng hợp và kế toán xây dựng có khác nhau không?

Kế toán tổng hợp là vai trò bao quát, tổng hợp số liệu và lập báo cáo. Kế toán xây dựng là kế toán làm trong doanh nghiệp xây dựng. Trong công ty xây dựng, kế toán tổng hợp chính là người tổng hợp toàn bộ số liệu, trong đó có phần tập hợp chi phí và tính giá thành công trình.

2. Công việc khó nhất của kế toán tổng hợp công ty xây dựng là gì?

Là tập hợp chi phí và tính giá thành cho từng công trình, hạng mục, đồng thời bám sát dự toán và theo dõi chi phí dở dang qua nhiều kỳ kế toán.

3. Công ty xây dựng dùng những tài khoản nào để tập hợp chi phí?

Theo Thông tư 200, thường dùng TK 621, 622, 623, 627 để tập hợp chi phí, sau đó kết chuyển vào TK 154 để tính giá thành. Theo Thông tư 133, chi phí được hạch toán trực tiếp vào TK 154.

4. Khi nào kế toán tổng hợp công ty xây dựng ghi nhận doanh thu?

Vào thời điểm nghiệm thu, bàn giao công trình hoặc hạng mục hoàn thành, kể cả khi chủ đầu tư chưa thanh toán.